Volg ons online

Wonen

Verhuizen naar een verzorgingshuis

Tiny vertelt haar ervaringen met het verhuizen naar een verzorgingshuis van haar moeder, wat meer voeten in de aarde had dan ze dacht.

Gedeeld

op

Verhuizen naar een verzorgingshuis

Dit gastblog is geschreven door Tiny van Amsterdam, bezoeker van NED7.nl

Dan is het eindelijk rond: mama krijgt een plek in een woonzorgcentrum en nog wel de locatie die haar voorkeur heeft. Waar ik het wel over wil hebben is wat er allemaal bij komt kijken om te zorgen dat de verhuizing vlot verloopt.

Wat er allemaal aan vooraf gegaan is aan doktersbezoeken, overleggen met casemanagers, wijkverpleegkundigen en nog veel meer partijen die met het langer zelfstandig wonen van onze hoogbejaarde medemens – die soms van voren niet meer weet dat hij of zij van achteren leeft – in de weer zijn, ga ik het nu niet over hebben. In de pers zijn al vele schrijnende voorbeelden van onkunde, onmacht en desinteresse aangehaald.

Verhuizings checklist

Ha, een handleiding of checklijst die ik ook kan gebruiken zie ik sommigen al denken. Ja, misschien als zodanig bruikbaar, maar ook een beschrijving van wat er in ons geval allemaal mis is gegaan. De verhuizing is binnen een paar dagen een feit. Dat was niet zo moeilijk. Nieuwe kast kopen, kleding uitzoeken en wassen en het nodige nieuw aanschaffen. Kleding en linnengoed voorzien van een naamlabel is ook zo gepiept. Op internet bestel je voor niet veel geld geweven naamlabels. Een handige zus heeft kort na de inhuizing haar naaimachine in de auto gezet en op locatie in een paar uur tijd alle labels aangebracht.

Emotionele dingen bij het opruimen

Ook het opruimen van de ouderlijke woning verloopt door goede onderlinge samenwerking van de vijf zussen prima. Wie nog iets wil hebben, zet dat op een lijst en vermeldt haar naam erbij. De afspraak is bij meerdere gegadigden te loten, maar dat blijkt helemaal niet nodig. We zijn wel zussen, maar hebben allemaal andere behoeften. De WhatsApp-groep ‘mama’ wordt tijdens de opruimdagen voornamelijk gebruik om iedereen te laten zien wat er nu weer tevoorschijn was gekomen. Leuke dingen zoals een geboortekaartje van een inmiddels 55 jarige zus, maar ook emotionele dingen, zoals een doos met linten en rouwattenties bij het overlijden van papa (ruim 20 jaar geleden).

Leve de kringloop!

De eerste afspraak met de woningbouwvereniging geeft duidelijkheid over wat er gedaan moet worden, voordat de sleutels worden ingeleverd. Een inboedelopruimer zorgt voor het afvoeren van meubilair, witgoed en alles wat er nog meer achterblijft. Alles krijgt voor zover mogelijk nog een bestemming. Leve de kringloop!!! Hij zorgt er ook voor dat nog bruikbare spullen worden verkocht, dicht gaatjes in plafonds en wanden en maakt de woning schoon. Niet voor niets uiteraard, maar tegen alleszins acceptabele kosten en het scheelt ons een hoop werk.

De dementie van mama

Gezien de voortschrijdende dementie van mama, wordt afgesproken dat twee zussen bewindvoerder en mentor worden. De aanvraag ligt snel bij de kantonrechter en binnen een maand is de toewijzing er. Ook weer geregeld. Het scheelt dat oudste zus sinds het overlijden van papa al een groot deel van de (financiële) beslommeringen voor haar rekening heeft genomen en andere zus een medische achtergrond heeft. Iedereen heeft er het volste vertrouwen in.

Alles regelen via internet

Gelukkig kun je tegenwoordig veel via internet regelen. En dan maar meteen het adres van oudste zus als correspondentieadres doorgeven. De energiemaatschappij geeft een opnamenummer als referentie voor het doorgeven van de meterstanden op de datum dat de huissleutels worden ingeleverd. Bij de Gemeentelijke Basisadministratie verschijnt de eerste hobbel.

Verhuizen naar een verzorgingshuis

Er wordt bij een adreswijziging gevraagd of en zo ja, welke huisgenoten er mee verhuizen. Voor het gemak verschijnen op het scherm dan de namen van degenen die daarvoor in aanmerking komen. Oeps: de naam van mijn vader, dat kan toch niet waar zijn? Ja hoor het staat er echt. Vinkje bij zijn naam maar heel snel weg geklikt. Ook een nadeel is dat de toevoeging bij het huisnummer niet ingevuld kan worden. Het woonzorgcentrum heeft per groepswoning een zelfstandige adresaanduiding, maar er moet dan wel bij vermeld: groepswoning 1 hoog. De website heeft geen opmerkingenveld en om nu naar het stadsdeelkantoor in Amsterdam te rijden is wel wat veel van het goede. Dan maar een brief schrijven met daarin zowel de vermelding van het overlijden van papa als de toevoeging bij het adres. Overigens tot op heden geen enkele reactie op ontvangen.

Abonnementen opzeggen

De afwikkeling van veel andere zaken gaat redelijk vlot. SVB, pensioenfondsen, CAK, abonnementen, al snel stromen de bevestigingen van de verhuizing en wijziging van het correspondentieadres binnen. Zelfs de huurtoeslag kan snel worden stop gezet. Waar door langdurig lidmaatschap of abonnement onduidelijk is wat het lid- of abonneenummer is, blijkt vaak een telefoontje voldoende. Wat dat betreft petje af voor o.a. Mikrogids en Ziggo. En bijna altijd is er begrip voor de reden van de opzegging of beëindiging.

De nadelen van internet

Internet heeft echter ook nadelen. Zeker als je het abonnement internet plus bellen van KPN wilt opzeggen. In eerste instantie lijkt er niets aan de hand. Enkele dagen na de schriftelijke opzegging komt er een sms-je met het verzoek via de website een afspraak te maken met een monteur. Geen probleem, combineren we gewoon met een opruimavond, want de monteur kan ook tussen 17.00 en 19:00 uur komen. Maar…al wie er komt: geen monteur, dus maar even de klantenservice bellen.

Sorry, misverstandje

“Ja mevrouw, dat is omdat er glasvezel op uw adres komt, daar hebben we over gemaild.” “Oh, het gaat toch over de verhuizing van mijn moeder naar een woonzorgcentrum?” “Nee, om glasvezel, daar hebben we over gemaild.” Ja maar die computer is al 4 weken buiten gebruik, dus ook geen mail gezien. Misverstandje dus, maar dat neemt niet weg dat er geen monteur is. “Dat gaan we even navragen mevrouw.” Muziekje en na enige tijd weer een juffrouw aan de telefoon. Zij weet helemaal niet waar het over gaat. Weer uitgelegd, weer dezelfde antwoorden gekregen en…ze gaat het even navragen. Na ruim 3 minuten komt ze al terug met de mededeling dat het om een afspraak voor glasvezel gaat. Ja juffrouw, dat weet ik, maar dat is niet de bedoeling en overigens: er is dus ook geen monteur. Is kennelijk ook niet nodig, want het gaat alleen om een opzegging.

Een helder momentje

Ik krijg een helder momentje en vraag of als ik het modem naar een KPN-winkel breng ik dan de opzegging kan regelen. Gelukkig blijkt het antwoord daarop een volmondig ja, waarop ik juffrouw nummer 2 laat weten dat ik dan voldoende weet, mijn hartelijke dank uitspreek en haar en nog een fijne avond wens. Haar roep: “Mevrouw, mevrouw!” wil ik niet meer horen; ik beëindig het gesprek. Manlief heeft twee dagen later het modem afgegeven, samen met een kopie van de opzegbrief. Krijgt hij te horen dat het eigenlijk niet de goede weg is, maar na lezing van de opzegbrief strijkt men de hand over het hart. Het kan dus wel goed gaan.

Ik krijg excuses

Beetje jammer was wel weer, dat ik enige tijd later gebeld wordt over de opzegging en of ik echt geen nieuw abonnement wil afsluiten. Ik heb vriendelijk doch dringend gevraagd of men even naar de reden van de opzegging wil kijken. Ik krijg vervolgens wel excuses, maar het is toch handiger als men eerst leest en dan (wel of niet) belt.

Meterstanden doorgeven

Dan is het de dag om de sleutels in te leveren van de woning. Fijn dat dit voor de kerstdagen nog afgesproken kon worden. De mevrouw van de woningbouwvereniging is net als bij de eerste inspectie erg vriendelijk en meewerkend. Gezamenlijk schrijven we alle meterstanden op en voor de zekerheid maakt manlief met zijn mobieltje foto’s van alle meters. Via de website geef ik op de aangegeven wijze de standen aan o.a. de energieleverancier door.

Meterstanden kloppen niet

Op 5 januari vind ik bij thuiskomst een brief van de energieleverancier (gedateerd 31 december) met de mededeling dat men vermoedt dat er bij het opgeven van de meterstanden en cijfers zijn omgewisseld evenals het vriendelijke verzoek voor 6 januari (!!!) de juiste standen door te geven. Alles gecheckt, maar de cijfers kloppen allemaal, dus maar weer gewoon doorgegeven. Ook de meterstanden erbij gezocht van de jaarlijkse reguliere opgave en de daarbij behorende afrekening. Daaruit blijkt dat een van de meters helemaal niet meer loopt, maar dat de vorige opgave door de energieleverancier is gecorrigeerd/hoger geschat. Niet eerder gezien en evenmin is toen het maandbedrag aangepast. Tja, dan valt het niet zo op. Omdat het niet mogelijk is een bij de opgave van de standen een toelichting te geven of bijlagen mee te sturen, maar even via het contactformulier het hele verhaal vertelt en foto’s gestuurd van de eindstanden.

Even de klantenservice bellen

Top, binnen drie dagen een mail van de klantenservice dat de eindafrekening opgemaakt gaat worden aan de hand van de door mij opgegeven standen. Na een week valt de eindafrekening op de mat. Ruim € 90,- bijbetalen. Het bedrag wordt binnen 10 dagen automatisch geïncasseerd. Hoe kan dat nu? Nou gewoon, de stand van de niet-lopende meter is gecorrigeerd. Meteen in de telefoon geklommen en de klantenservice gebeld. De zeer vriendelijke meneer van de klantenservice hoort mijn verhaal aan en kijkt ook even terug naar mijn eerdere bericht. Hij snapt de aanpassing ook niet, zeker niet als duidelijk wordt dat er al eens een mail is gestuurd met de mededeling dat de afrekening op basis van de door mij doorgegeven standen zal plaatsvinden. Maar, zo belooft hij: hij gaat het in orde maken en zorgt er en passant voor dat de automatische incasso wordt tegen gehouden.

Geld retour

Weekje later ontvang ik de nieuwe eindafrekening. Er komt geld terug en ook het al geïncasseerde bedrag van ruim € 90,- komt terug. Eeeh…dat bedrag zou toch niet geïncasseerd worden? Is volgens het bankoverzicht ook niet het geval, maar ja staat zo wel in de brief. Maar even afwachten en uiteindelijk is het financiële eindresultaat wel goed (ruim € 350,- retour), maar dan is het inmiddels wel eind februari.

Eigen bijdrage

Ook bij het CAK is het verschil tussen de zeer vriendelijke dames en heren aan de telefoon en de praktische uitvoering van de werkzaamheden opvallend. Voor de duidelijkheid: CAK voert de beschikkingen uit en stuurt elke vier weken een factuur voor de eigen bijdrage. Tussen de ontvangst van de factuur en de incasso zit vier weken. Als de maximale eigen bijdrage is bereikt, krijg je het hele jaar nog facturen met als eindbedrag € 0,00. Bovendien zijn alle voorgaande perioden ook weer vermeld in de specificatie. Hele bossen worden er voor omgezaagd.

Aparte beschikkingen

Daarnaast is er voor nagenoeg iedere vorm van ondersteuning een aparte beschikking en dus aparte facturatie. Bij mama ging het om huishoudelijke hulp en dagopvang. Kennelijk niet mogelijk om dat in een keer te factureren, dus dat waren er elke maand twee. Ook die maar eens op een natte en koude februaridag doorgenomen om tot de conclusie te komen dat het toch niet helemaal goed was gegaan. Als alle gefactureerde bedragen in een spreadsheet staan, is het inderdaad overduidelijk. Maar nogmaals: zeer vriendelijke mensen aan de telefoon en binnen twee weken is het onterecht geïncasseerde bedrag ad ruim € 160,- retour.

Onderzoek naar fraude

Dan heel onverwacht een telefoontje van de Gemeente Amsterdam: er wordt een adresonderzoek gedaan. Stomverbaasd vraag ik wat dat inhoudt. “Mevrouw dat betekent dat onze afdeling belastingen vindt dat er wel erg veel mensen op het adres wonen, waar uw moeder is ingeschreven en dus twijfelt aan haar inschrijving. Dat wordt in de gaten gehouden met het oog op alle mogelijke soorten fraude en als de Belastingdienst het niet vertrouwd wordt er een onderzoek ingesteld.” Blijkt ook al een brief over te zijn gestuurd, maar omdat ik op dit moment maar een keer in de 14 dagen naar mama ga, ligt die ongetwijfeld nog in haar postvak.

Mama onvindbaar

“Mevrouw als u onder vermelding van dit dossiernummer nu snel de afdeling handhaving belt en het uitlegt, dan moet het goed komen. Zo niet, dan wordt uw moeder uitgeschreven en dat kan betekenen dat zij geen adres meer heeft met alle gevolgen van dien.” “Ja maar meneer, het is een woonzorgcentrum, logisch toch dat daar veel mensen zijn ingeschreven?” Heeft hij geen boodschap aan. Ik moet dus handhaving bellen. Zo gezegd zo gedaan. Aardige mevrouw aan de lijn, die echter in eerste instantie het dossier niet kan vinden, althans niet met het door mij gegeven nummer.

Iemand zit te slapen bij de Belastingdienst

Vermoedelijk klink ik nogal bibberig want  met geboortedatum, naam, meisjesnaam etc. van mama komt het dan toch boven water. Inderdaad: op verzoek van de Belastingdienst een adresonderzoek. De aardige mevrouw snapt het ook niet. Zij kent het woonzorgcentrum en vermoedt dat er bij de Belastingdienst iemand ontzettend heeft zitten slapen. Zij draait het meteen terug. Gelukkig, ook weer opgelost. Voor de zekerheid ’s avonds toch ook maar weer alle betrokken afdelingen van de Gemeente en de belastingdienst de papieren over de bewindvoering toegestuurd.

Aangemeld voor activiteiten

Het woonzorgcentrum heeft soms ook wat moeite met het vinden van de juiste weg. Het laten doordringen van bewindvoering en mentorschap duurt even. De brief van de Rechtbank voor de administratie komt in mama’s postlaatje terecht. Dat schiet dus niet echt op. Bij de inhuizing hebben we afgesproken dat het centrum de was doet en mama is aangemeld voor activiteiten. Beide zaken natuurlijk niet voor niets, maar we tekenen voor incasso van de maandkosten. Niks mis mee, toch.

Verkeerde incasso’s

Na 2 maanden blijkt dat het handiger is het centrum voor toiletartikelen te laten zorgen. Dit geven we door en men belooft het te regelen. Resultaat: de volgende maand alleen incasso van de kosten voor de toiletartikelen, de maand daarna helemaal geen incasso. Een aantal telefoontjes en nieuwe medewerkers verder zegt men dat het nu echt is geregeld en men geeft aan de fouten voor eigen rekening te nemen. Er hoeft dus niet achteraf alsnog te worden betaald. Half mei dan toch de eerste juiste incasso voor het volledige bedrag.

Mama zit eindelijk in het juiste systeem

Inmiddels zit mama goed in de diverse systemen. Nu ze een half jaar in het woonzorg-centrum verblijft, wordt het tijd om de hoge eigen bijdrage te betalen. Deze wordt volgens bericht van het SVB van de AOW-uitkering ingehouden. Ook de beschikking is van het CAK ontvangen inclusief de berekening van de bijdrage.

Alle lof

Ik ga er van uit dat het vanaf nu op rolletjes loopt, maar zeker weten doe je dat natuurlijk nooit. We blijven ons met liefde inzetten om mama’s laatste stappen op haar levenspad zo prettig mogelijk te laten verlopen. De inzet van de verzorging in het woonzorgcentrum verdient hierbij alle lof. Wat zijn ze lief en betrokken, net als alle vrijwilligers die zich inzetten voor de bewoners.

NED7 is dé community voor 50-plussers die bewijzen dat ouder worden alles behalve vervelend is.

Advertentie

Wonen

Oud worden in New York

Oud worden in New York, hoe doen ze dat daar? Blogger Yvonne Witter ging op bezoek en deelt haar ervaringen uit de stad die nooit slaapt.

Gedeeld

op

Oud worden in New York

Onlangs reisde blogger Yvonne Witter, van het Aedes-ActiZ Kenniscentrum Wonen-Zorg, af naar New York, de stad die nooit slaapt. Maar hoe worden mensen oud in deze stad? Is dat anders dan in Nederland? Ze deelt haar ervaringen hier op NED7.

New York, the city that never sleeps….voor het Hebrew Home geldt dit zeker. In dit zorgcentrum in New York bieden ze namelijk nachtopvang aan. Mensen met dementie kunnen daar van 7 uur ‘s avonds tot 7 uur ’s ochtends terecht. Oververmoeide mantelzorgers kunnen met een gerust hart slapen. De hele avond en nacht zijn er activiteiten, met de nadruk op dans en muziek. De ouderen met dementie kunnen ook een dutje doen als ze willen. Maar de meesten zijn klaarwakker en doen mee aan de diverse activiteiten. Zo is er ook een zonsondergang-wandeling en fysiotherapie. Iedere avond komen er 35 ouderen naar de nachtopvang. Er zijn dan telkens 5 professionals aanwezig. Een efficiënt gebruik van de ruimte want overdag is de ruimte bestemd voor andere activiteiten. Het kost 265 dollar per nacht, maar vergoeding via Medicaid is mogelijk. Het project is vooralsnog uniek in de Verenigde Staten. ‘Ik snap niet dat het nog geen navolging heeft gekregen’, zegt een medewerkster.

100 jaar groei en innovatie

Het Hebrew Home houdt van innovaties. Zo is het huis al vroeg begonnen met het inzetten van robotdieren, heeft het in de jaren negentig al beleid gemaakt rond seksualiteit in het huis en vroeg het al jaren terug aandacht voor ouderenmishandeling, toen het elders nog lang geen item was. Het Hebrew Home is gelegen in Riverdale in het noorden van The Bronx. Bewoners kijken uit over de Hudson rivier. Honderd jaar geleden is het huis begonnen met het bieden aan onderdak aan arme immigranten van joodse afkomst. Het huis breidde zich in razend tempo uit. In 1951 verhuisde het naar de huidige plek. De samenstelling van bewoners werd steeds diverser, er wonen inmiddels mensen met verschillende migratie achtergronden. Het huis biedt onderdak aan 843 inwoners die verspreid over vijf afdelingen wonen, waar lichte en zwaardere zorg geboden wordt. In de omliggende complexen wonen ouderen zelfstandig. Zij kunnen gebruik maken van de zorg en faciliteiten van het huis. In totaal wonen er 12.000 ouderen op het gehele terrein dat 34 acres (bijna 14 hectare) groot is. Ook al is het huis omringd door hekken en is er een bewaker die de toegangspoort bedient, het voelt niet als een echte ‘gated community.’

Ook uitdagend voor kinderen

Het bruist aan alle kanten. Ook in het huis. Dat komt zeker door het grote aantal activiteiten dat er plaatsvindt. Maar ook omdat het huis vol hangt met kunst, allemaal donaties. Iedere 8 tot 10 weken is er een nieuwe tentoonstelling. Er is zelfs een officieel museum gevestigd waar bezoekers uit het hele land naartoe komen. Buiten vinden concerten plaats en de nodige barbecues. Binnen zijn er drie keer per week concerten. Het Hebrew Home stimuleert contacten tussen jong en oud en heeft een uitgebreid intergenerationeel programma. Voor kleinkinderen is het ook aantrekkelijk om te komen: een miniatuur treinstation prijkt in een van de hallen. En als ze daar op uitgekeken zijn, kunnen zij naar de vissen in het aquarium kijken of naar het fluiten van de vogels in de volière luisteren. Of lekker buiten spelen, er is ruimte genoeg. En er is genoeg te zien.

Sit and be fit

Op de revalidatieafdeling zag ik een geparkeerde auto staan. ‘Voor Amerikanen is een auto heel belangrijk’, fluisterde een medewerker me toe.  Mensen die aan het revalideren zijn na een ongeval of ziekte kunnen weer leren hoe zij een auto in en uit kunnen stappen. Acht specialisten komen op bezoek zodat bewoners daar gemakkelijk een afspraak mee kunnen maken. Het huis heeft een eigen laboratorium en apotheek. Het lijkt in dat opzicht wel een mini-ziekenhuis. Indrukwekkend is het grote aantal activiteiten waar bewoners aan mee kunnen doen. Een groot team aan activiteitenbegeleiders is beschikbaar. Lezingen, cursussen, stoelyoga (‘sit and be fit’) , een Spaanse club, een goed bezochte computerruimte en een atelier.  Er is veel aandacht voor kunst, cultuur, religie, muziek, dieren, ook in de vele therapieën waar bewoners gebruik van kunnen maken.

Prachtig uitzicht

‘Zo wil ik ook wel oud worden. Dit huis is goals’, zegt mijn tienerdochter. Een bewoonster is het daarmee eens. Ze komt naar ons toe en benadrukt dat ze het heel erg naar haar zin heeft. “Het personeel is geweldig en ik heb het hier fijn. Thuis ging het gewoon niet meer. Het huis heeft terecht een hele goede naam.” Dat bevestigt een andere oude vrouw die ik twee dagen later toevallig ontmoet. Niet in het zorgcentrum, maar op een bankje in Central Park. De 87-jarige dame woont in een wolkenkrabber tegenover het park en komt met mooi weer graag even naar het park. Ze kent het Hebrew Home ook. Toch wil ze er zelf niet heen. “Ik woon midden in Manhattan, heb een prachtig uitzicht over de stad.” Even overwoog ze een verhuizing, nadat ze vorig jaar vlak voor haar flat geschept werd door een auto. ‘Ik was niet snel genoeg.’ Na maanden van revalidatie kon ze tóch weer gewoon naar huis. New York mag dan wel nooit slapen, sommige automobilisten doen dat wel…

Lees verder

Wonen

Bezoek aan het Ramses Shaffy Huis in Amsterdam

Blogger Yvonne Witter bezocht het Ramses Shaffy Huis in Amsterdam. Een bijzondere woongemeenschap voor oudere kunstenaars.

Gedeeld

op

Ramses Shaffy Huis in Amsterdam

Vorig jaar opende het Ramses Shaffy Huis de deuren in Amsterdam. Dit initiatief ontstond met behulp van zangeres Liesbeth List en oud-directeur van verschillende zorgorganisaties Ed Cools.

Het huis is volledig gericht op oudere kunstenaars. Want gelijkgestemden kunnen elkaar blijven inspireren en stimuleren. Yvonne Witter van het Aedes-ActiZ Kenniscentrum Wonen-Zorg bracht een bezoek aan dit bijzondere huis.

Hoe is het zo gekomen?

Toen Ed Cools nog directeur was van het Amsterdamse verpleeghuis Dr. Sarpahtihuis, belde zangeres Liesbeth List, destijds ambassadeur van het huis, hem op. ‘Het gaat niet goed met Ramses Shaffy. Wanneer kan hij naar jouw huis verhuizen?’, vroeg ze hem. ‘Ik zeg wel dat hij naar een mooi hotel gaat.’ Shaffy verhuisde en verbleef een tijd in het huis. List en Cools kwamen onder het genot van een glas witte wijn op het idee een woon- en werkgemeenschap te starten voor oudere kunstenaars. Ze kenden het woon- en werkcentrum voor oudere kunstenaars het Rosa Spierhuis in Laren en wilden ook zoiets maar dan in Amsterdam. Veel Amsterdamse kunstenaars willen in de stad blijven als ze ouder worden en niet ‘tussen die bomen’.

Stap voor stap gerealiseerd

Op de dag van de zorg, 12 mei 2012 werd het plan concreet. ‘Een mooie dag om de knopen door te haken en echt van start te gaan’, zegt Cools. De Amsterdamse wethouder Erik van der Burg was onmiddellijk enthousiast en de directeur van de corporatie Stadgenoot, Gerard Anderiesen eveneens. Ook vond Cools een samenwerkingspartner in de zorgorganisatie ZGAO (Zorggroep Amsterdam Oost). De plannen zijn stap voor stap gerealiseerd. Een half jaar geleden namen de eerste bewoners van het Ramses Shaffy Huis hun intrek. Een prachtig pand, Costa Rica genaamd, aan de Piet Veermankade met aan de ene kant zicht op de treinen en de andere kant op het IJ en Java-eiland bleek beschikbaar. Er zijn 12 appartementen voor 12 jonge kunstenaars onder de 27 jaar die er vijf jaar mogen wonen en 24 voor oudere kunstenaars, waarvan de jongste 58 is en de oudste ergens in de 80. Op de derde en vierde verdieping van het pand wonen ‘gewone’ huurders. In totaal zijn er 159 appartementen in het gehele pand. De ZGAO huurt een ruimte voor hun zorgsteunpunt. ‘Dat is best uniek, hoor, dat we dat doen’, zegt Dirk, wijkverpleegkundige van de ZGAO. Zes bewoners maken momenteel gebruik van thuiszorg.

Bewoners Ramses Shaffy Huis

‘We proberen de bewoners zoveel mogelijk te activeren om naar buiten te gaan. Dus naar het Bimhuis, Eye filmhuis, Pakhuis de Zwijger en naar Panama, allemaal culturele instellingen in de buurt van de woongemeenschap. ‘Maar we halen ook de buurt binnen door ruimten beschikbaar te stellen en optredens te faciliteren, vaak met gesloten beurs.’ Het bestuur probeert steeds meer klussen over te laten aan de bewoners. De bewoners maken zelf een activiteitenprogramma. Ook gaan ze aan de slag met het inrichten van de nu nog kale witte ruimten. ‘Er is al een dansoptreden geweest in het atrium bij de woningen’, vertelt Ed, ‘door oudere dansers’. Bewoners van de hoger gelegen verdiepingen staan vanaf hun galerij mee te genieten.

Kunst verbindt

Jongeren en ouderen wonen door elkaar heen. ‘Dat is fantastisch’, zegt bewoner Joep Königs die kunstenaar is en les heeft gegeven aan jongeren. ‘Ik heb veel en goed contact met de jongere bewoners.’ Jongeren die er willen wonen, moeten wel kunnen motiveren waarom ze dat willen. Het Bureau Broedplaatsen wijst de woningen voor de jongeren toe en de Stichting Ramses Shaffyhuis voor de oudere kunstenaars.

Passend toewijzen lastig

Het passend toewijzen is wel een obstakel. Woningcorporaties moeten sinds 2016 bij het toewijzen van sociale huurwoningen voldoen aan de passendheidsnorm. Dat betekent: van de woningtoewijzingen aan huishoudens met een inkomen tot en met de huurtoeslaggrens heeft minstens 95 procent een kale huur tot en met de aftoppingsgrenzen van de huurtoeslag. ‘Dat maakt het moeilijker voor ouderen toegang te krijgen tot onze woningen.’

Een natuurlijk proces

‘We hebben niets vastgelegd over het verlenen van zorg en hulp’, vertelt Joep. ‘We zien wel hoe het loopt. Niet teveel vastleggen. Het zal natuurlijk gaan. Dat merk ik nu al. Je staat elkaar bij waar nodig, met kleine hand- en spandiensten.’ Hij heeft een ruim appartement met een kamer die hij als atelier gebruikt voor zijn schilderwerk. Er zijn ook zes gemeenschappelijke ateliers maar daar maakt hij geen gebruik van. ‘Mijn doeken moet ik een tijd laten drogen. Ik wil voorkomen dat een andere kunstenaar mijn werk af gaat maken’, grapt Joep. De twee atria tussen de appartementen fungeren als expositieruimte en als bibliotheek. In de algemene ruimte, de sociëteit kunnen mensen elkaar ontmoeten. Huurders betalen 25 euro per maand voor de inrichting en programmering van de algemene ruimte. Fondsen leveren ook bijdragen. Zo heeft het fonds RCOAK de podiumvloer, belichting en geluidsinstallatie gesponsord.

Nieuwe plannen – zij zullen doorgaan

Inmiddels staan er 100 mensen op de wachtlijst. ‘Peter Faber belt regelmatig op of er al iemand dood is’, lacht Ed. Hij overweegt een nieuwe project te starten: een woongemeenschap voor oudere kunstenaars met dementie. Ook gaat hij binnenkort met de andere twee huizen voor oudere kunstenaars praten, het Rosa Spierhuis te Laren en het Ru van Rossemhuis te Tilburg. Zij hebben elkaar al regelmatig opgezocht om ervaringen en kennis uit te wisselen. ‘We kunnen van elkaar blijven leren. Want samenwonen is al een kunst op zich.’ Zij zullen doorgaan.

Meer over zorg en wonen

Het Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg (KCWZ) is hét informatiepunt voor professionals op het terrein van wonen, welzijn en zorg. Het Kenniscentrum is onderdeel van Aedes, vereniging van woningcorporaties en ActiZ, organisatie van zorgondernemers.

Lees verder

Wonen

Kinderen zijn de baas bij de zorg voor ouderen

Kinderen zijn de baas bij de zorg voor hun ouders in deze woongroepen in Duitsland. Zou dat hier ook werken?

Gedeeld

op

door

Kinderen zijn de baas bij de zorg voor ouderen

Dit gastblog is geschreven door Daniëlle Harkes, manager Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg

Kinderen zijn de baas, dat was een aantal jaar geleden de slogan van het Land van Ooit. Mijn kinderen werden er aangesproken als ‘kleine baas’ en zij hadden het tijdens het bezoek aan het pretpark vol ridders en reuzen voor het zeggen.

Maar als Monika Schneider aangeeft dat ‘de kinderen de baas zijn’ hebben we het niet over pretparken maar over de zorg voor ouderen met dementie in Keulen.

Initiatieven in Duitsland

In Nederland kennen we de ouderinitiatieven voor kinderen met een beperking of met psychische problemen. Maar in de zorg voor ouderen zijn er geen ‘kindinitiatieven’. In Duitsland zijn ze er wel; de zogenaamde ‘selbstverantwortlich organisierte Wohngemeinschaften’, ook wel de ‘Angehörigegemeinschaften’ genoemd. In Keulen zijn er zo’n 15 kleinschalige woongemeenschappen voor ouderen met dementie die gerund worden door de verwanten, vaak de kinderen, van de bewoners. Monika Schneider en haar collega’s ondersteunen de kinderen bij de organisatie van de groep, de afstemming met de zorg en de administratieve processen. Vanuit de ervaring uit de verschillende woongroepen zijn ze er scherp op dat de verwanten ook werkelijke in de lead blijven en dat de zorg, die wel 24 uur per dag aanwezig is, niet te bepalend wordt.

Woongroepen met 24 uurs zorg

‘Die Plegedienst muss klingeln’ zegt ook Brigitta Neumann. Zij was als dochter betrokken bij een vergelijkbaar project in Potsdam (in de buurt van Berlijn) en is bezig om samen met verwanten een tweede woongroep te realiseren. Als het belangrijkste principe van het ‘Selbstbestimmtes Wohnen für Menschen mit Demenz’ noemt zijn het uitgaan van het gewone leven. Zorg is daar een stukje van maar moet niet haar stempel drukken op hoe er Kerst gevierd wordt, wie er in de keuken aan de slag mag, hoe de inkopen gedaan worden. De bewoners wonen in hun eigen omgeving, de zorg is gast in de woongroep en moet dus, bij wijze van spreken, aanbellen. In de praktijk is er wel het klokje rond zorg aanwezig maar het blijft in de terminologie van onze oosterburen ‘ambulante Plege’. Brigitta schreef een handboek over het opzetten en runnen van zo’n woongemeenschap: Praxishandbuch ‘Es selbst in die Hand nehmen’.

Kinderen zijn de baas

In Nederland zoeken we naar mogelijkheden om de familie en het netwerk van de bewoner meer te betrekken bij de zorg in het verpleeghuis. Er zijn zorgorganisaties die de inzet van familie vastleggen in een minimum aantal uren per week. In de Duitse voorbeelden stellen de verwanten zélf die vraag aan elkaar. Ze regelen samen hoe vaak ze aanwezig zijn en wie welke taken op zich neemt. Want als kinderen de baas zijn, ligt de verantwoordelijkheid over het reilen en zeilen van de woongroep ook bij hen. Daarbij maken ze gebruik van ondersteuning door het bureau van Monika Schneider en zetten ze professionele zorg in maar de eindverantwoordelijkheid ligt bij hen.

Wie durft?

Of dit ook in Nederland een werkzame vorm is? Ik vind het een onderzoek waard. Wat gebeurt er als de kinderen werkelijk de baas zijn? Met het Land van Ooit is het niet zo goed afgelopen, dat ging failliet. Maar dat lag niet aan de kleine bazen. Dus welke kinderen of verwanten pakken de handschoen op? Ik weet zeker dat er zorgorganisaties en woningcorporaties zijn die mee willen werken aan deze innovatieve woonzorgvorm voor mensen met dementie.

Meer over zorg en wonen

Het Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg (KCWZ) is hét informatiepunt voor professionals op het terrein van wonen, welzijn en zorg. Het Kenniscentrum is onderdeel van Aedes, vereniging van woningcorporaties en ActiZ, organisatie van zorgondernemers.

Gerelateerde berichten

Lees verder

Meest gelezen