menu

Het ABC voor dementie

Leren lezen begint met het ABC en leren zingen begint met Do-Re-Mi. Precies zoals Julie Andrews het al leerde aan de kinderen Von Trapp in de film ‘The Sound of Music’. En bij dementie begin je volgens blogger Ignar Rip met het zogenaamde ABC voor mensen met dementie: Altijd Begrip en Compassie

Begrip en compassie tonen

Dit moet ik even uitleggen. Dit is niet wat de kinderen Von Trapp namelijk te horen kregen. Het ABC voor mensen met dementie noem ik regelmatig in lezingen die ik geef: “Probeer altijd begrip en compassie te hebben voor degene met dementie”. Makkelijker gezegd dan gedaan als iemand boos op je wordt, tegen je begint te schreeuwen, je niet meer herkent of zelfs gaat slaan. Hoe toon je dan begrip en compassie?

Breinkunde

Om dit uit te leggen moeten we beginnen bij het begin. Wat gebeurt er precies met je brein als de dementie opkomt? Tja, hopelijk kan ik dit stukje breinkunde net zo eenvoudig uitleggen als het muziek ABC van de Von Trapp kinderen.

Onder- en bovenbrein

Het brein is te verdelen in twee delen: het onder- en het bovenbrein. In het bovenste gedeelde van het brein zitten de delen denken en begrijpen. En in het onderste gedeelte van het brein zitten de basisfuncties van het lichaam en wellicht net zo belangrijk het gevoel. Bij dementie of Alzheimer in het bovenbrein krijg je langzaam te maken met het aftakelen van de functies denken en begrijpen, totdat dezen volledig weg zijn. Iemand die daar mee te maken krijgt zal dan op vragen en gebeurtenissen moeten handelen en reageren zonder goed te kunnen nadenken hierover. Daarbij komt dat het verleden en het heden door elkaar beginnen te lopen. Iemand kan zomaar 50 jaar terug in de tijd gaan door een woord, een foto, een aanraking of een andere gebeurtenis.

Verwarrend en beangstigend

Probeer je eens voor te stellen dat je vragen moet beantwoorden terwijl je niet weet waar het over gaat. Of dat je handelingen moet verrichten, terwijl je het denkvermogen niet hebt om te weten wat je moet doen. Dat is niet alleen heel verwarrend, maar ook beangstigend. Maar het positieve is, want inderdaad ik ben altijd van het glas halfvol, dat je onderbrein blijft werken. Het ‘gevoelsbrein’.

Het ABC voor dementie

Waar heb ik dit allemaal geleerd? Deze kennis komt van Anneke van der Plaats, de grand lady van de Nederlandse dementiezorg. Zij kan heel ingewikkelde Alzheimer termen en probleemsituaties altijd eenvoudig maken. Met haar uitleg ben je als mantelzorger in staat om beter te reageren op boosheid, vreemd gedrag, schreeuwen of zelfs agressiviteit. Ze schreef er met Dick Kits een boek over dat ‘De Dag door met Dementie’ heet. Een absolute aanrader!

De dag door met Dementie artikelbanner

Sound of Music en dementie

Overigens is het grappig om te weten dat uit Amerikaans onderzoek is gebleken dat het gezamenlijk zingen van liedjes uit de film ‘The Sound of Music’ een heel positieve werking heeft op mensen met dementie. Probeer het zelf daarom ook gewoon eens. Zet de muziek op, bekijk de film opnieuw of kijk op Youtube naar deze Sound of Music sing-along van sopraan Danielle de Niese.

Reageren

Auteur

Ignar Rip

Ignar Rip

10 jaar lang zorgde Ignar Rip als mantelzorger voor zijn moeder met Alzheimer. Hij ontdekte dat muziek hielp om contact te maken met zijn moeder en om de zorg makkelijker en aangenamer te maken voor beiden. Na uitgebreid onderzoek deelt hij zijn kennis nu via zijn website, via workshops én natuurlijk via NED7.