Volg ons online

Natuur & Milieu

De natuur het verpleeghuis inbrengen, hoe doe je dat?

De natuur wordt bij verpleeghuis Het Parkhuis letterlijk binnen gebracht. Hier gingen ze onlangs van start met Grijs Groen en Gelukkig.

Gedeeld

op

De natuur bij verpleeghuis Het Parkhuis

De natuur het verpleeghuis inbrengen. Hoe doe je dat precies? Om te beginnen samen met IVN (Instituut voor natuureducatie en duurzaamheid). Bij verpleeghuis Het Parkhuis in Dordrecht werd daar onlangs het programma Grijs Groen en Gelukkig gelanceerd.

Dit gebeurde samen met BN-ers als Adelheid Roosen, Angela Groothuizen en de misschien iets minder bekende maar minstens zo betrokken Cor van der Gijp, de neef van de legendarische Rene van der Gijp. Hij trapte Grijs Groen en Gelukkig af samen met collega oud-voetballer en Dordtenaar Marco Boogers. Ze schoten letterlijk de natuur het verpleeghuis in!

Wetenschappelijk bewezen

Wat als je ouder wordt en niet meer in staat bent  zelf even een blokje om te fietsen door bijvoorbeeld de Biesbosch waar het Parkhuis zowat naast ligt? Wat kun je wel doen om de natuur te blijven opsnuiven? Hoe belangrijk is het eigenlijk en is het nou echt zo moeilijk? Dit zijn de lessen die we meenamen tijdens de kick off van Grijs Groen en Gelukkig en die we graag met je willen delen! Waarom? Omdat de natuur belangrijk voor ons is. Je wordt er gelukkig van. En dat is nu ook echt wetenschappelijk bewezen!

Van binnen naar buiten. En als dat niet meer kan?

Om te beginnen met de laatste vraag. Hoe moeilijk is het nou eigenlijk om de natuur in te gaan? “Best lastig” zegt Paul van Gennip, bestuurder van het Parkhuis. “Het klinkt allemaal zo mooi Grijs Groen en Gelukkig, maar het is helemaal niet zo vanzelfsprekend dat ouderen in een verpleeghuis naar buiten gaan en bewegen.” En als je zo om je heen kijkt, dan snap je dat ook: het stikt van de rolstoelen en niemand springt daar even uit om een ommetje te maken in de aanpalende beleeftuin.

De natuur voor binnen

Het Parkhuis hecht waarde aan vergroening binnen de zorg en is koploper in het project Grijs Groen en Gelukkig. Met IVN wordt het halen van de doelen wel iets makkelijker, want ook al is het Parkhuis in 2013 al begonnen met de ‘beleeftuin’, het programma van IVN zorgt voor verankering van de natuurgerichte activiteiten binnen het beleid. Zo biedt Grijs Groen en Gelukkig een netwerk aan met experts en kennis over de natuur. Maar ook een zogenaamde ‘natuurkoffer’ die de natuur desnoods naar binnen brengt als je echt niet meer naar buiten kunt.

Hoe belangrijk is natuur voor je geluksgevoel?

“Het is wetenschappelijk bewezen dat natuur en groen het welzijn van mensen goed doet. Natuur geeft rust, als is het maar zelfs maar voor even”, aldus Stella Venema van IVN. “Kies daarom niet voor zomaar een wandelingetje tussen de muren van de gebouwen. Nee, een ommetje in het groen biedt veel meer. Daar gebeurt van alles en dat prikkelt de mens. Het is belangrijk dat als je ouder wordt je de zintuigen blijft stimuleren. Dat bewoners de vogels horen fluiten, vlinders zien fladderen en bijen horen zoemen.

IVN Biowalking banner

‘Gewoon wat meer natuurlijk tekeergaan’

Boswachter Thomas van der Es is aanwezig en vertelt hoe makkelijk het is  met kleine veranderingen de natuur te beleven. Zijn motto: “We moeten gewoon wat meer natuurlijk tekeergaan”. Hij doelt daarmee op het planten van vlinderstruiken die weer vlinders en bijen aantrekken. Je kunt meer hoekjes in een tuin natuurlijk aankleden waardoor je ziet en ruikt welke seizoenen er zijn. Hij vindt het belangrijk dat ook ouderen zich bewust blijven  van de seizoenen en af en toe lekker de wind in de haren voelen. Maar, het is ook een kwestie van bewust leren kijken.

Cavia op bestelling

Thomas vertoont een film over de zeearenden, de grootste roofdieren van Nederland. Vol vuur vertelt hij over het nest van de ‘bazen van de Biesbosch’ die daar heer en meester zijn en die nietsvermoedende vissen, hazen en konijnen de stuipen op het lijf jagen als ze naar hun nest vliegen. Maar is meer: Er zijn dieren van de vlakbij gelegen zorgboerderij waar je geiten, ezels of konijnen kunt aaien. Die dieren komen ook desgewenst op bezoek. Je kunt gewoon een cavia ‘bestellen’ in het verpleeghuis!

Fruit uit eigen tuin

Ook de diëtist van het Parkhuis doet mee: Petra Thurmer is diëtist en kartrekker van het project ‘Aan tafel’. “We hebben de natuur meteen op tafel gezet. We hebben de dagbesteding gekoppeld aan Grijs Groen en Gelukkig. Eetmomenten geven structuur aan bewoners en het is een belangrijk moment van de dag. Eten gaat niet altijd even makkelijk, maar is wel belangrijk. En wat is er nu lekkerder dan de zelf geplukte aardbei op je bord te zien liggen? Daar waar het kan, halen we kruiden en vruchten uit de beleeftuin.”

Eigen regie en individuele behoeften

Sommige bewoners hadden vroeger een hond en missen dat. Het Parkhuis wil zoveel mogelijk rekening houden met individuele behoeften van bewoners en hebben binnen dit kader ook de optie speciale aaihonden in huis te halen. Ze springen, als ze daartoe aangemoedigd worden, heel lief en zachtjes bij de bewoners op schoot. Je ziet dat zij het heerlijk vinden even met die brave snuiters te stoeien. “Het moet gewoon normaal worden dat de natuur deel uitmaakt van het dagelijks leven,” zegt Emma Valk de coördinator van Grijs Groen en Gelukkig, die de hele dag heeft georganiseerd. “Maar ook dat we mensen de dingen laten doen die ze vroeger ook deden.”

Adelheid Roosen

In die zin gaat het over de mate waarin je de regie bij de ouderen neerlegt en hen dat biedt wat ze vroeger in hun eigen omgeving ook altijd deden. Iemand die de thematiek van eigen regie als geen ander blootlegt is Adelheid Roosen. Naast aandacht voor natuur is er binnen het programma ook aandacht voor de veranderende wereld van ouderen met dementie  en de impact daarvan op familie en mantelzorgers. Haar korte documentaire met de titel ‘Mam’ wordt vertoond en er wordt nagepraat met haar. Met deze prachtige film en zienswijze ontroert ze de hele zaal.

Alzheimer binnen 48 uur ‘accepteren’

Het klinkt haast onwaarschijnlijk, maar Adelheid legde dit haarzelf op. Ze koesterde de moeder die ze had gehad en stapt binnen twee dagen met haar mee in haar nieuwe leven van vergeten en verwarring. In de documentaire ‘Mam’ bekijkt Adelheid het proces van haar moeder die Alzheimer heeft. Ze maakt de vergelijking met de scène uit de film ‘Alice in Wonderland’ die in een gat springt, valt en valt en eindigt bij een pratend theeservies.

Ongrijpbare ziekte

Adelheid is Adelheid niet als ze niet een hilarische draai eraan geeft. Ze beweegt met haar moeder ‘mee’ en trekt daarom ook gewoon een luier aan om te ervaren hoe dat is. Zo schuifelt ze met haar over een rode loper. Hoe bizar het ook klinkt, het is pure liefde voor haar moeder en daarmee een poging de ongrijpbare ziekte te begrijpen. Ze ziet ook ruziënde familieleden die niet in staat zijn de ondoorgrondelijke wegen van een  patiënt met dementie te begrijpen en zich keer op keer ertegen blijven verzetten. Puur omdat ze hun moeder of vader niet meer herkennen.

Aangehouden door politie

Het niet overnemen van de regie vergt soms ook wat humor. Adelheid vertelt het hilarische verhaal hoe ze kon regelen dat haar moeder niet meer in de auto stapte. Immers, het was totaal niet meer verantwoord dat zij rond reed. Maar moeder dacht daar anders over en Adelheid wilde onder geen voorwaarde de boosdoener zijn die haar de auto uit zou zetten. Ze bedacht een briljant plan. Ze schakelde een politieman in en tipte hem wanneer ze met haar moeder zou rijden. Zo kon hij de auto aanhouden en onmiddellijk ‘innemen’. Zo geschiedde. Op een middag hield de goedwillende  politieman de auto aan en ontbood de moeder de sleutels want dit was ‘onverantwoord’. Moeder van Adelheid om de dooie dood nog niet verslagen, stribbelde fiks tegen. En Adelheid met een knipoog naar de politieman, deed zij aan zij met haar moeder mee. Dat Adelheid dit had bekokstoofd met de politie zal haar moeder niet weten, maar zo blijft ze zij aan zij met haar moeder en kunnen ze samen deze agent genoeglijk de huid volschelden.

NED7 is dé community voor 50-plussers die bewijzen dat ouder worden alles behalve vervelend is.

Advertentie

Natuur & Milieu

Mooie natuurfoto valt in de prijzen

Deze mooie natuurfoto van Ellen van Eck viel gisteren in de prijzen tijdens de conferentie Natuur & Gezondheid van IVN Nederland.

Gedeeld

op

Mooie natuurfoto bij de fotowedstrijd van IVN
Ellen van Eck wint natuurfotowedstrijd van IVN Nederland

Een mooie natuurfoto is altijd een genot om naar te kijken. Daarom heeft IVN Nederland onlangs een amateur natuurfotowedstrijd uitgeschreven waar massaal op is gereageerd. En de ene foto was nog mooier dan de ander. Maar er kan er maar één de winnaar zijn!

En de winnaar werd gisteren bekend gemaakt tijdens de Natuur & Gezondheid conferentie die IVN organiseerde. Ellen van Eck heet ze en ze maakte een prachtige foto van de zee. Want als je het over natuur in Nederland hebt, dan kan de zee niet ontbreken. En Ellen heeft deze vastgelegd in een wel heel bijzondere natuurfoto.

Ouderen laten genieten

De jury vond de inzending van Ellen een schitterende samensmelting van Nederlandse cultuur en natuur. Een originele compositie met ‘Het Paard’, de kenmerkende vuurtoren van Marken, op de achtergrond en het opspattend water ervoor. Een beeld dat veel inwoners van Noord-Holland zullen herkennen. Haar foto komt in maar liefst acht deelnemende zorglocaties in Noord-Holland te hangen. ”Het lijkt alsof het zo had moeten zijn. Ik werk op de revalidatieafdeling. In de zorg kijk je, net als bij fotografie, op een andere manier naar de dingen om je heen. Samen met een paar collega’s van de zorginstelling hebben we een hobbyfotografie-groepje. Het doel van de ‘Grijs Groen en Gelukkig’ fotowedstrijd, ouderen laten genieten van mooie natuurfoto, is precies wat daarbij past. Dat ik ook nog eens de winnende foto heb gemaakt, maakt de cirkel voor mij rond.”

Winnende natuurfoto van Ellen van Eck

Winnende natuurfoto van Ellen van Eck

Mooie natuurfoto

Steeds meer onderzoeken onderstrepen de positieve effecten van natuur op de gezondheid. Alleen al het kijken naar natuur heeft effect. Het zorgt voor een verlaagde hartslag en werkt stress verminderend. Het is voor ouderen die in zorginstellingen wonen, niet altijd mogelijk om naar buiten te gaan. Daarom haalt IVN met deze actie de natuur voor hen naar binnen. Enthousiaste hobbyfotografen in heel Nederland waren gevraagd hun mooie natuurfoto’s in te zenden. Een herkenbaar beeld uit de eigen omgeving kan een mooie aanleiding zijn voor het ophalen van herinneringen én kan de aanleiding zijn van een goed gesprek.

Natuur en gezondheid

Tijdens de conferentie Natuur & Gezondheid kwamen diverse partijen en geïnteresseerden samen om te praten over hoe ze zich in kunnen zetten om de zorg in Nederland groener te maken. Het gaat hierbij om aanpassingen in binnen- én buitenruimtes, door middel van planten, dieren, natuurbeleving, kunst en educatie. Zo sprak keynote spreker prof. dr. A.E. (Agnes) van den Berg, verbonden aan de Rijksuniversiteit Groningen, over de bewezen impact van groen op het cliëntwelzijn en de gezondheid. Maar dit geldt overigens niet alleen voor bewoners. Ook medewerkers profiteren van meer groen in de directe omgeving.

Meer weten?

Wil je meer weten over wat groen kan doen voor de gezondheid én voor ouderen in verpleeghuizen? Bezoek dan eens de website van IVN Nederland en het project ‘Grijs Groen en Gelukkig’.

Deze natuurfotowedstrijd wordt mede mogelijk gemaakt door HEMA, die de wanddecoraties voor de 40 zorglocaties beschikbaar stelt!

Lees verder

Natuur & Milieu

Zorgboerderij voor ouderen met dementie

De zorgboerderij voor ouderen is nog nooit echt onderzocht. Welke voordelen heeft het in vergelijking met normale verpleeghuizen?

Gedeeld

op

Zorgboerderij voor ouderen met dementie

De zorgboerderij voor ouderen. Keer op keer blijkt dat het goed kan zijn voor mensen met dementie. Bram de Boer, van de Maastricht University, maakte er onlangs een uitgebreid proefschrift over. In dit geval specifiek over de invloed van zorgboerderijen op mensen met dementie.

Zijn conclusie, op basis van maar liefst 16.500 observaties in verschillende typen verpleeghuizen? Mensen met dementie die zorg krijgen op een zorgboerderij zijn actiever, hebben meer sociaal contact en komen veel vaker buiten dan mensen op een reguliere afdeling in een verpleeghuis. En dit is van invloed op het welzijn van deze mensen.

Mensen met dementie

We weten al langer dat mensen met dementie baat hebben bij een actief dagelijks leven. Kunnen participeren in betekenisvolle activiteiten, sociale contacten, vrijer bewegen en meer tijd besteden in de buitenlucht. Allemaal belangrijke activiteiten voor ouderen met dementie. Maar niet altijd mogelijk. Vooral niet in de omgeving van een  traditioneel verpleeghuis. Logisch ook want verpleeghuizen zijn daar, tot nu toe, niet voldoende op ingericht, laat staan dat het verpleegkundig personeel daar vaak tijd voor heeft. Toch komt er steeds meer en meer aandacht voor in de moderne verpleeghuiszorg. Vooral natuur speelt een steeds belangrijker wordende rol. Reden voor onderzoeker Bram de Boer om te kijken naar de invloed van de zorgboerderij op de dagelijkse zorg van mensen met dementie.

Dagbesteding vs zorg

De zorgboerderij is een steeds populairder wordend alternatief in de zorg. Ze combineren het agrarische leven in de natuur met de zorgtaken die mensen nodig hebben. Tot nu toe werden zorgboerderijen vooral gezien als mooie vormen van dagbesteding. Maar dat beeld verandert langzaam. Dit is ook de reden waarom er nog maar weinig onderzoek is gedaan naar de effecten van deze vorm van zorg op mensen met dementie, de kwaliteit van zorg en de ervaringen van mantelzorgers. Bram de Boer brengt daar verandering in met zijn proefschrift. Het is het eerste onderzoek naar zorgboerderijen in Nederland die mensen met dementie 24-uurs zorg bieden.

Mantelzorgers

Het onderzoek is gedaan in drie verschillende soorten verpleeghuizen: de zorgboerderij, het reguliere verpleeghuis en andere vormen van kleinschalig wonen. 115 mensen met dementie zijn gevolgd. En op basis van 16.500 observaties heeft Bram de Boer zijn proefschrift geschreven. Er is vooral gekeken naar de activiteiten van de mensen, de omgeving waarin ze zich bevonden, de sociale contacten die ze hadden én hoe ze zich voelden tijdens de dag. Ook zijn de ervaringen van mantelzorgers middels interviews in kaart gebracht. Een belangrijke groep mensen als je je realiseert dat er meer dan 300.000 mantelzorgers in Nederland zijn die op de een of andere manier zorgen voor iemand met dementie.

Kwaliteit van leven

En wat blijkt. Bewoners van zorgboerderijen hebben een actiever leven, vergeleken met bewoners van reguliere verpleeghuizen. Ze doen meer mee met activiteiten, hebben meer sociaal contact én ze komen uiteraard vaker buiten. Dit beïnvloed hun leven op een zeer positieve manier. Dit zeggen de bewoners niet alleen zelf, ook de verzorgers merken dit op. Ondanks dat de kwaliteit van de zorg hetzelfde is als in een regulier verpleeghuis, de omgang met de ouderen is makkelijker.

Zorgboerderij voor ouderen

Maar ja, wat heb je precies aan een onderzoek als dat van Bram de Boer? Er zijn een aantal lessen te leren die wellicht goed toepasbaar zijn in de dagelijkse zorg. Niet iedereen is geschikt voor het leven op een boerderij. Toch zijn diverse elementen ook bij reguliere verpleeghuizen toe te passen. Denk bijvoorbeeld aan het creëren van meer verschillende ruimtes voor bewoners met dementie waar ze naar toe kunnen gaan. Zo hebben ze meer beweegruimte. Naar buiten gaan moet makkelijker worden gemaakt, in plaats van dat ze voor een gesloten deur komen te staan. En ook het begeleiden van personeel is belangrijk. Hoe kunnen ze meer betekenisvolle activiteiten integreren in de dagelijkse zorg? Samen boodschappen doen misschien, samen koken, de stoep vegen, de was doen, onkruid wieden, noem maar op.

Meer weten?

IVN Nederland houdt zich al enige tijd actief bezig met het opzetten van speciale programma’s voor ouderen en natuur. ‘Grijs Groen en Gelukkig’ is daar een voorbeeld van. Wil je meer hierover weten? Bezoek het programma op de website of schrijf je in voor hun nieuwsbrief.

Lees verder

Natuur & Milieu

Koeien knuffelen, ouderen vinden het heerlijk!

Koeien knuffelen blijkt een ding te zijn. Het is ontspannend en leerzaam. En vooral ouderen blijken er baat bij te hebben.

Gedeeld

op

door

Koeien knuffelen

Koeien knuffelen, het is écht een ding. Hier op de redactie bij NED7 waren we er nog niet bekend mee. Maar zodra je het invoert in Google krijg je maar liefst 200.000 zoekresultaten! En als blog partner IVN Nederland vervolgens deze video doorstuurt, weet je dat het echt bestaat.

Als je dan meer leest over deze activiteit realiseer je je opeens dat het eigenlijk heel logisch is. Voor veel ouderen, die van het platteland komen, zijn dieren en in dit geval koeien natuurlijk hun lust en hun leven. Als je dan de kans krijgt deze prachtige beesten te knuffelen dan laat je je dat natuurlijk geen twee keer zeggen.

Rustgevend en leerzaam

Er is zelfs een hele website aan gewijd. Koeknuffelen.nl is een organisatie die al ruim 15 jaar workshops koeien knuffelen organiseert. Allemaal bedoeld om mens en natuur dichterbij elkaar te brengen. Het werkt rustgevend en leert je veel over de natuur en het leven buiten de stad. Door de jaren heen bleken ook ouderen veel baat te hebben bij deze dagbesteding. Daarom zet IVN het ook in bij zorgorganisaties. Ouderen, die vaak slecht ter been zijn, leven op van het koeien knuffelen. Ze kennen het van vroeger en het daagt ze uit om actiever te zijn. Zonder dat ze het eigenlijk echt in de gaten hebben.

Koeien knuffelen met ouderen

Therapie met dieren is überhaupt iets wat steeds vaker wordt gebruikt. Zo worden honden ingezet bij mensen met dementie, of worden huisdieren ingezet om mensen te activeren. Mens en natuur is van oorsprong natuurlijk nauw met elkaar verbonden. Iets wat we tegenwoordig niet echt meer kennen, helaas. Het besef dat natuurbeleving in de zorg kan bijdragen aan sneller herstel of gewoon een prettiger leven, begint wel steeds meer en meer gemeengoed te worden. Voor IVN reden om zorgorganisaties in Nederland te helpen dit te implementeren middels het project ‘Grijs Groen en Gelukkig’ bijvoorbeeld. En wat betreft het koeien knuffelen. We gaan binnenkort ook maar eens richting Limburg om te ervaren hoe dit is.

Meer weten?

Wil je meer weten over het knuffelen van koeien of welke voordelen natuur op je leven en gezondheid kan hebben? Bezoek dan eens de website van IVN Nederland of schrijf je in voor hun nieuwsbrief.

Lees verder

Meest gelezen