Volg ons online

Lichaam & Geest

Zorgtaal, mag het wat begrijpelijker?

Zorgtaal, Gaby Elhorst van Viattence vindt het ook onbegrijpelijk. Daarom pleit zij voor meer aandacht bij de communicatie met mensen.

Gedeeld

op

Zorgtaal is onbegrijpelijk

Naast dementees spreekt de zorgsector gecodeerde taal. We praten in afkortingen: ZZP, MDO, ZLP, ADL, KDO, MPT, VPT, ELV, ZVW, WLZ, A, B, C, D, E, F, G, H. En zo kan ik nog wel even doorgaan. Ik kan me herinneren dat bij mijn eerste werkdag in de zorg een vriendelijke collega mij een lijst overhandigde met de betekenis van alle afkortingen. Het had haar ontzettend geholpen.

Meerdere malen was ik dankbaar voor het delen van deze kennis, het was een soort woordenboek geworden. Zoals bij ieder begin dacht ik, dit leer ik nooit! Inmiddels heb ik de taal leren spreken en heb zelfs nieuwe woorden toegevoegd aan het woordenboek. Het is net zoiets als de nieuwe woorden die jaarlijks worden toegevoegd aan de Dikke van Dalen.

Mijn moeder sloeg achterover

Mijn moeder brak laatst haar been. Ze had de laatste trede gemist van de trap en kwam met haar voet verkeerd terecht. In het ziekenhuis werd ze bevraagd over haar thuissituatie. Een vriendelijke verpleegster stelde haar wat standaard vragen. “Woont u alleen? Heeft u trappen? Slaapt u boven? Kan er iemand voor u zorgen?” Mijn moeder gaf antwoord op haar vragen, maar sloeg achterover op het moment dat de verpleegkundige zei: “U kunt niet terug naar huis. U wordt tijdelijk opgenomen in een KDO en hiervoor moet u een indicatie aanvragen via het CIZ. Eventueel kunnen we voor u een spoed indicatie aanvragen en dan kunt u terecht in het verpleeghuis.” Het enige wat mijn moeder hoorde was het woord verpleeghuis. De rest van de woorden, zinnen gingen volledig langs haar heen. Ze begreep niet hoe deze vriendelijke dame na een aantal vragen tot deze conclusie kon komen. Ze werd boos en zei: “Ik wil mijn dochter bellen.”

Het was aardig bedoeld

Ik had een verontwaardigde moeder aan de lijn. Mijn moeder staat vol in het leven, ze past op haar kleinkinderen heeft een druk sociaal leven. Kortom; ze was niet van plan om opgenomen te worden in het verpleeghuis. Tijdens het gesprek heb ik mijn moeder geprobeerd duidelijk te maken dat dit een mogelijkheid is. Als je moet herstellen na een operatie of een breuk, kun je voor de duur van zes weken tot maximaal 3 maanden tijdelijk terecht in het verpleeghuis (KDO = kort durende opname). Vaak zijn dit zelfstandige appartementen in een locatie waardoor je toch privacy hebt en dagelijks ondersteund kan worden met zorg. Ik moest haar zelfs overtuigen dat dit aardig bedoeld was. Ze had de context nodig en uiteindelijk is ze niet opgenomen.

Zorgtaal is onverstaanbaar

Deze situatie liet mij de andere kant zien. Ik zie mijn moeder niet als een oudere dame, maar als een vrouw die in het leven staat. Maar dat komt doordat ik haar persoonlijk ken. We zijn in de zorg zo geprogrammeerd om in onze eigen taal te spreken met de daarbij behorende producten en diensten, dat we vergeten hoe dit overkomt op de ander. Het is zo ontzettend onze eigen taal. We zitten dagelijks in deze materie en vullen op dat moment vanuit de beste intenties in voor de ander.

We gaan anders praten in de zorg

Ik begrijp dat de zorg een doolhof kan zijn, als je deze sector niet kent. Wij dragen daaraan bij door in onze eigen taal te blijven spreken. De komende tijd ga ik mezelf en onze organisatie uitdagen om de zorg verstaanbaar te maken, zodat u weet waaruit u kunt kiezen. Op een zo eenvoudig mogelijke manier, waarin we de route die u kunt doorlopen duidelijk is en de verwachtingen ook. Tenslotte bent u de cliënt en is voor ons het belangrijkste om te weten wat uw wensen zijn en hoe we deze het beste in het vat kunnen gieten. Dit zal met vallen en opstaan gaan en soms compleet de plank mis slaan. Maar met het spreken van begrijpelijke taal laten we onze goed intenties zien en voelen.

Bezoek ook eens…

Gaby Elhorst is Manager Zorg bij Viattence. Dagelijks maakt zij van alles mee waar zij over blogt.

Advertentie

Lichaam & Geest

Het was even vaderdag met mijn vader

Ans Boelens beschrijft haar ervaringen met een vader die leed aan Lewy Body dementie. Vandaag is een goede ‘vaderdag’ voor haar.

Gedeeld

op

door

Vaderdag

Dit gastblog is geschreven door Ans Boelens, manager Verpleging en Verzorging bij ZuidZorg

Ik loop van de parkeerplaats naar de zorgboerderij en zie door de ramen een klein clubje aan tafel zitten. Lies maakt een woordzoeker, Bert aait dwangmatig de snorrende nep-kat op zijn schoot, Thea loopt rondjes rond de tafel.

Mijn vader zit voor zich uit te kijken en de zuster is fruit aan het schillen. Zij ziet me aankomen en gebaart naar mijn vader, kijk eens wie daar is? Hij krijgt een brede glimlach en zwaait naar me, hij heeft een goede dag, ik zie het meteen aan zijn ogen.

Heldere momenten

Als ik binnenkom zegt hij trots: “Dag kind!” Het doet me goed dat hij me zo noemt. Het zet de verhoudingen recht. Het is even ‘vaderdag’. De laatste jaren zijn de rollen vaak omgedraaid, ik moet op hem letten, hem helpen met aankleden, zijn veters strikken, zijn gehoorapparaat zoeken. En ik wil ook gewoon dochter zijn. Als we samen een appel eten bedenk ik vragen waarin hij mij moet helpen of adviseren, kortom: vader zijn. “Pap, dat vogelhuisje wat jij een paar jaar geleden hebt gemaakt, is nog steeds leeg”. Hij kijkt peinzend: “Heb je het wel met het vlieggat naar het oosten gehangen?” Bingo! Hij weet raad. Ik ben als een kind zo blij, weet nu waar die uitdrukking vandaan komt.

Het doet hem goed

Ik vraag hem wat de beste tijd is om de lavendel te snoeien en hoe die ene plant met die rode besjes ook alweer heet. De natuur is zijn lust en leven en die info is verrassend goed op zijn harde schijf gebleven. Ik merk dat het hem ook goed doet, om vader te zijn. Ik vertel hem zuchtend over mijn zoon die op school iets uitgevreten heeft. Hij grinnikt als hij zegt; “Jij was vroeger geen haar beter”. We gaan nog even naar zijn kamer en ik help hem naar het toilet, zoek naar zijn pet en zet de kalender op de juiste dag.

Vaderdag

Als ik op het punt sta om te gaan zeg ik nadrukkelijk dat ik met de auto ben. Hij kijkt me zorgzaam aan en zegt: “Kijk je wel uit onderweg het begint al donker te worden”. Ik ga licht en tevreden naar huis.  Vanmiddag was het even ‘vaderdag’. Ik was kind en hij gewoon mijn vader.

Ans Boelens is manager verpleging en verzorging bij ZuidZorg. Haar vader leed aan Lewy Body dementie en is inmiddels overleden. Zij schreef regelmatig blogs over haar vader om de herinneringen aan hem levend te houden.

Lees verder

Lichaam & Geest

Ouderen vallen steeds vaker met fatale afloop

Ouderen vallen steeds vaker blijkt uit cijfers van het CBS. En dit gebeurt ook steeds vaker met dodelijke afloop.

Gedeeld

op

door

Ouderen vallen

Ouderen vallen steeds vaker met dodelijke afloop. Volgens cijfers van het CBS is dit aantal de afgelopen vijf jaar met zelfs 60 procent gestegen. Vorig jaar waren dit er 3.884 mensen. Ten opzichte van 2015 (3.486) was dit al een toename van 10 procent.

Het zijn vooral ouderen die vaker vallen. Dit komt niet alleen door toenemende vergrijzing, maar vooral ook doordat ouderen tegenwoordig langer zelfstandig thuis blijven wonen. Het risico op vallen wordt hierdoor vergroot.

Vallen vs. verkeersongeluk

Wist je bijvoorbeeld dat er ruim zes keer meer mensen in Nederland overlijden door een val, dan door bijvoorbeeld een verkeersongeluk? Het is echt zo! Volgens VeiligheidNL, specialisten op het gebied van ongevallen en veilig gedrag, is de informatie van hoe dit voorkomen kan worden wel aanwezig. Probleem is alleen dat dit lokaal onvoldoende wordt gedeeld en toegepast. Daarnaast zien ze veel mensen die op verschillende plekken continue het wiel opnieuw proberen uit te vinden. Dit terwijl er al tal van gecertificeerde methodes zijn die zo toegepast kunnen worden.

Meer samenwerken

Ook wordt er volgens VeiligheidNL té weinig samengewerkt. “Terwijl het van groot belang is dat lokale partijen; zoals gemeente, ggd’s, huisartsen, fysiotherapeuten, gezondheidscentra, samen aan de slag gaan”, aldus Saskia Kloet. “We moeten lokaal meer gaan samenwerken om zo het aantal slachtoffers onder ouderen te verminderen.” Stichting Vitaliteit + Veiligheid voor Senioren onderschrijft dit ook. In Overijssel en Gelderland is deze stichting actief en legt succesvol verbindingen tussen lokale organisaties.

Hoge kosten

Los van de persoonlijke schade die een val kan aanrichten, levert het ook hogere zorgkosten op. En dit is te voorkomen. VeiligheidNL berekende dat de kosten van vallen in 2030 al op 1,3 miljard euro uitkomt als er niets wordt gedaan. Dat therapie tegen vallen werkt is ook aangetoond door gezondheidswetenschapper Tanja Dorresteijn van de Universiteit van Maastricht. Volgen ouderen een cursus valpreventie en krijgen ze hiermee hun valangst onder controle, dan neemt het aantal valpartijen en vooral ook dodelijke valpartijen af.

Ouderen vallen meer

Uit onderzoek blijkt verder dat mensen van boven de 65 jaar nu eenmaal meer risico lopen om te vallen. Dit resulteert in langdurige opname voor revalidatie of zelfs overlijden. Hierbij zijn heupfracturen en hersenletsel de belangrijkste redenen voor overlijden. En naarmate de leeftijd verder toeneemt, neemt ook de kans op dodelijke afloop toe. Hierbij lopen vooral vrouwen een groter risico. In 2016 bleek 84 procent van de overleden vrouwen van boven de 80 jaar aan een val te zijn bezweken. Bij mannen was dit aantal lager, rond de 66 procent.

Bron: NOS

Lees verder

Lichaam & Geest

Een goed gesprek beginnen over zorg

Een goed gesprek beginnen over zorg. Volgens de nieuwe campagne ‘Begin een goed gesprek’ is dit essentieel voor betere zorg.

Gedeeld

op

Een goed gesprek beginnen

Een goed gesprek beginnen over je persoonlijke zorg. Het is een belangrijk vertrekpunt voor betere zorg. Dat is althans wat de campagne ‘Begin een goed gesprek’ beoogd. Patiënten en artsen willen hetzelfde, maar dat lukt vaak nog niet.

Daarom is een goed gesprek in de spreekkamer de oplossing. Bart Chabot, zelf ook patiënt, haalt voor de campagne tips en adviezen op hoe je dit kunt doen. Hij praat met artsen en patiënten over hun ervaringen en hun ideeën.

Meer weten over een goed gesprek beginnen?

Ben je ook op zoek naar een manier om beter het gesprek te voeren met je arts of verzorger? Bezoek de website van ‘Begin een goed gesprek’ of volg de Facebook pagina van ‘Heel Holland Zorgt’.

Lees verder

Meest gelezen