menu

Seks en kanker, wat nu?

Seks en kanker. Zijn er nog mogelijkheden voor een gezond seksleven nadat je kanker hebt gehad aan je voortplantingsorganen? Blogger Dirkje van Bennekom, van het blog Relatie.blog, onderzoekt de realiteit waar zo’n 4.000 vrouwen per jaar mee te maken krijgen.

Per jaar krijgen in Nederland meer dan 4.000 vrouwen de diagnose van kanker van baarmoeder, baarmoedermond, eileiders, vagina en vulva. Als verzamelnaam is hier gynaecologische kanker op z’n plek. Psychologe Rinske Bakker deed onderzoek naar hoe vrouwen na behandeling hun seksuele relatie weer op pakken of niet. Komende week zal zij hierop promoveren, meldt UniversiteitLeiden.nl.

Seksleven op de rails

Bakker deed haar research niet alleen bij de ex-patiëntes zelf, maar ook bij hun partners én zorgverlener. Ze legde 400 vrouwen een vragenlijst voor. Met 30 hield ze een interview en 20 vrouwen kregen begeleiding in de vorm van 5 afspraken met een getrainde verpleegkundige, om te kijken hoe ze na de ziekte hun seksleven weer op de rails kunnen krijgen. Problemen daarbij zijn zowel lichamelijk als psychosociaal van aard. Bij de meeste vrouwen speelt angst een rol. Vooral voor pijn maar ook voor bloedverlies; dat kan worden opgevat als een teken dat de kanker is teruggekeerd.

Extra handicap

Vrouwen die uitwendig én inwendig bestraling ondergingen, hebben een extra handicap. De binnenkant van hun vagina is veranderd en kan gaan verkleven. Als vrouwen hun vagina open willen houden voor penetratie in de toekomst, is het zaak die verkleving tegen te gaan. Dat kan met behulp van zogenoemde pelottes: staafjes in van klein tot groot, die de vrouw in haar vagina inbrengt en heen en weer beweegt. Om later gemeenschap mogelijk te maken, moet ze daar al al ongeveer een maand na de behandeling mee beginnen, en er een jaar mee doorgaan. Dat vergt discipline en doorzettingsvermogen.

Partners worstelen

De vrouw en haar partner moeten roeien met de riemen die ze hebben, en vaak worstelt ook de partner zodanig met de situatie dat hij behoefte heeft aan hulp. Hij is in elk geval deel van de oplossing, stelt Bakker. Voor beide partners geldt dat ze vooral praktische informatie en bemoediging van belang vinden. “Het komt voor dat gemeenschap hebben helemaal niet meer mogelijk is”, aldus de promovenda. “De partners moeten samen uitzoeken wat haalbaar en prettig is. Als het plezier in seks voorop staat, kom je een heel eind.’

Mondige vrouwen

Bakker ontdekte dat de uitgebreidste nazorg naar de meest geëmancipeerde vrouwen gaat. “Dat zijn vrouwen die mondig zijn en sneller geneigd om mee te doen aan een onderzoek als dit. Je hebt ook een groep met een lage opleiding en analfabetische vrouwen voor wie dat veel minder geldt. Dan wordt begeleiding een stuk lastiger, maar niet minder nodig.”

Seksueel functioneren

Hoe het proces naar het herstel van het seksuele leven verloopt, hangt sterk af van de persoonlijke coping-stijl van de vrouwen: hoe gaan ze om met de veranderde en soms beperkte mogelijkheden die ze hebben? De wens en de wil om weer seksueel te functioneren is daarbij de drijvende kracht.

Seks en kanker

Het liefst zou Bakker zien dat vrouwen met gynaecologische kanker automatisch nazorg krijgen van daarvoor getrainde verpleegkundigen; zij praten rond de behandeling met de patiënten toch al vaak over intieme onderwerpen. Er is een onderzoeksaanvraag ingediend voor een gecontroleerde trial waaraan alle Nederlandse kankercentra deelnemen en waar ook weer een promovendus aan is verbonden. Bakker zelf zal bij dat onderzoek geen rol spelen: ze is bezig aan een full time opleiding tot GZ-psycholoog in het AMC.

Met 3 collega-psychologen heeft Rinske Bakker de website Bedmanieren.nl opgezet. Daar behandelen ze onderwerpen over seksualiteit en relaties op een serieuze, maar open en toegankelijke wijze.

Reageren

Auteur

Dirkje van Bennekom

Dirkje van Bennekom

Dirkje van Bennekom is wetenschapsjournaliste met specialisatie seksualiteit & relaties. Ze schrijft voor diverse digitale en papieren magazines en blogt dagelijks op relatie.blog en seks.blog.

Advertentie



Gratis nieuwsbrief

Nieuwsbrief aanmelding
Bezig met versturen

Gerelateerde berichten