menu

Slecht slapen, elk nadeel heb z’n voordeel

Slecht slapen, het kan levens redden zo blijkt uit onderzoek van Duke University in de Verenigde Staten. Vooral bij mensen boven de 50. Maar hoe zit dat precies? Blogger Dirkje van Bennekom, van Relatie.blog legt het uit. Is slecht slapen als je ouder dan 50 bent een medisch probleem? Of is het gewoon een overblijfsel van onze evolutie?

Toen we nog jagers en verzamelaars waren was slapen een gevaarlijke bezigheid. Je kon namelijk aangevallen worden door wilde dieren, óf mensen met slechte intenties. Maar goed, dat was vroeger. En gelukkig is dit verleden tijd. Alhoewel. Er bestaan nog jager-verzamelaar volken zoals het Hadza volk in Tanzania. Reden voor wetenschappers van de Amerikaanse Duke University om deze mensen te bestuderen. En specifiek hun slaappatroon.

Oorsprong

De Hadza leven in groepjes van 20 tot 30 mensen. Overdag scheiden de wegen van de mannen en de vrouwen, wanneer ze respectievelijk gaan jagen en verzamelen. ’s Nachts komen ze samen op dezelfde plek, om samen, jong en oud, door elkaar, te slapen. “Hun levensstijl staat het dichtst bij onze oorsprong als jager-verzamelaars”, aldus onderzoekster Alysse Crittenden. “De Hadza slapen op de grond, in een omgeving waar licht en temperatuur niet geregeld kunnen worden.”

Altijd iemand wakker

In de studie kregen 33 gezonde volwassenen, gedurende 20 dagen, een soort horloge om dat ’s nachts elke beweging waarnam. Opvallend: in de 220 nachtelijke uren waren er slechts 18 minuten waarin alle volwassenen simultaan sliepen. Gemiddeld was eenderde van de groep wakker of heel licht in slaap. Er werden geen metingen gedaan bij kinderen of bij zieken, dus het is best mogelijk dat er altijd, élke minuut, minstens 1 iemand wakker is.

Evolutionair voordeel

Het betekent dan ook dat het klassieke patroon van slechter/minder slapen op oudere leeftijd een evolutionair voordeel is. Want in de Hadza-studie bleken de ouderen (50′ers en 60′ers) bijzonder nuttig, omdat zij vroeg wakker werden. Ze compenseren voor de jongere volwassenen die later gaan slapen maar ook later wakker worden.

Slecht slapen bij ouderen

De wetenschap noemt het de ‘poorly sleeping grandparent hypothesis’. De mensheid sliep tot voor kort (tot een laatste paar 1.000 jaar terug, in groepen van gemengde leeftijd, waardoor er altijd wel iemand wakker zou zijn. Met de kort slapende grootouders als cruciale pionnen. De Hadza wijzen niemand aan om de wacht te houden, omdat dit in natuurlijke omstandigheden niet nodig blijkt te zijn.

Medisch probleem

Met deze wetenswaardigheden willen de wetenschappers meer inzicht krijgen in de ‘slaapproblemen’ van veel ouderen. “Misschien is er helemaal niets mis met deze mensen. Wat we nu een medisch probleem noemen, is wellicht een restant van onze evolutie, toen dit een voordeel was”, aldus onderzoeker Charlie Nunn.

Meer weten?

Op haar blog Relatie.blog schrijft Dirkje van Bennekom over seks en relaties. Wil je meer blogs van haar lezen, bezoek dan haar website of like de Facebook pagina.

Reageren

Auteur

Dirkje van Bennekom

Dirkje van Bennekom

Dirkje van Bennekom is wetenschapsjournaliste met specialisatie seksualiteit & relaties. Ze schrijft voor diverse digitale en papieren magazines en blogt dagelijks op relatie.blog en seks.blog.

Advertentie



Gratis nieuwsbrief

Nieuwsbrief aanmelding
Bezig met versturen

Gerelateerde berichten