menu

Waarom gapen we eigenlijk?

Waarom gapen we eigenlijk? Iedereen doet het en het is zo normaal dat we ons niet eens afvragen waarom we het doen. Het antwoord op de vraag is overigens complexer dan we denken, want gapen heeft mogelijk niet alleen te maken met vermoeidheid of verveling.

Ik gaap dus ik ben moe

Bij gapen denk je meestal direct aan vermoeidheid of slaperigheid. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat we vooral gapen tijdens de uren voordat je in slaap valt en net nadat je bent wakker geworden. En ook verveling is één van de dingen waarmee je gapen direct in verband brengt. Dat wij gapen uit verveling werd aangetoond met een groep studenten die tijdens een experiment 30 minuten naar een testbeeld op televisie moesten kijken. Tegelijkertijd lieten de onderzoekers een andere groep naar muziekvideo’s kijken. Wie gaapte er het meest? De eerste groep gaapte gemiddeld 70% meer dan de groep die naar muziekvideo’s keek.

Waarom gapen we

Maar waarom gapen we nu eigenlijk? Hier zijn 4 mogelijke verklaringen voor die ik voor je op een rijtje heb gezet.

1. Meer lucht in je longen

Men denkt dat gapen een mechanisme is van het lichaam om meer zuurstof in de longen te krijgen en om tegelijkertijd meer CO2 uit te ademen. Uit een onderzoek in 1987 bleek echter dat er geen verband bestond tussen hogere CO2 niveaus en vaker gapen. Gapen rekt de longen op. Hiermee voorkomt ons lichaam dat slechts een deel van de longen lucht krijgt, terwijl het andere deel geen lucht meer krijgt. Dat is de oorzaak van een klaplong. Gapen stimuleert overigens ook de aanmaak van een stofje dat helpt om de longen open te houden.

2. Hersenen blijven koel

Zou gapen kunnen helpen om het hoofd, of beter gezegd de hersenen, letterlijk koel te houden? Deze theorie wordt ondersteund door wetenschappelijk onderzoek waaruit is gebleken dat als je koude elementen tegen het hoofd aanhoudt, het gapen bijna helemaal stopt. Ook is er nog een studie waaruit is gebleken dat mensen sneller gapen als de buitentemperatuur hoger is dan hun eigen lichaamstemperatuur.

Slaapinfo artikel banner

3. Sociaal gapen

Gapen is aanstekelijk. Je hebt vast wel eens jezelf erop betrapt dat je iemand zag gapen en vervolgens moest jij zelf ook gapen en kon je het niet tegenhouden. Gapen kan een sociaal, communicatieve reden hebben. Uit onderzoek blijkt namelijk dat mensen die emotioneel meer met elkaar zijn verbonden ook eerder gapen als een van hen gaapt. Dit geldt ook voor dieren. In 2007 werd een test gedaan met honden en wat bleek: 21 van de 29 honden die een video zagen van een gapende mens, moest zelf ook gapen.

4. Gapen als seksuele uitnodiging

Ja, je leest het goed. Aan de Vrije Universiteit van Amsterdam is onderzoeker Wolter Seuntjens er zelfs cum laude op gepromoveerd. Hij ontdekte dat gapen in verband staat met seks. Zo werd duidelijk dat mensen bij een orgasme vaak moesten gapen, wat de partner overigens niet als heel uitnodigend ervaart. Dit is zelfs in allerlei landen terug te vinden. Zo is er een oud Duits bijgeloof dat zegt dat als een jongen en een meisje samen gapen, er meer aan de hand moet zijn. In de 12e eeuw zongen ze in Frankrijk al: “100 keer per dag gaap ik en strek ik mij omdat mijn dame de beste is van allemaal!”. Tja, kan niet anders dan dat gapen iets diep van binnen losmaakt of juist aanwakkert.

Maar op de vraag: waarom gapen we eigenlijk, is nog geen eenduidig antwoord te formuleren. We gapen bij vermoeidheid, bij verveling en kennelijk ook tijdens de seks. Maar misschien zijn er nog andere redenen die wij niet weten. Voer voor meer onderzoek dus!

Reageren

Auteur

Pieter Polman

Pieter Polman

Voor zijn blog Slaapinfo.nl schrijft Pieter Polman al enkele jaren uit eigen ervaring over wat goed en gezond slapen is en over de diverse slaapstoornissen die wij kennen. Inmiddels is hij een bekende naam binnen dit onderwerp en wordt hij door artsen, professoren en de medische industrie regelmatig gevonden en gevraagd om met hun mee te denken en te schrijven.

";