Volg ons online

Digitaal

eHealth in de zorg, we moeten zorgverleners verleiden

eHealth in de zorg, waarom blijft het lastig? Volgens Hanny Vlemmings moeten we zorgverleners verleiden het te gaan gebruiken.

Gedeeld

op

eHealth in de zorg

Deze week is de eerste Nationale eHealth Week om inzet van digitale hulpmiddelen in de zorg meer onder de aandacht te brengen. Lopend op diverse beurzen zie ik dat er ontzettend veel mogelijk is op dat gebied. Als ik bij mensen thuis of in verpleeghuizen rondkijk dan zie ik hiervan weinig terug. Hoe komt dat toch?

Voor een groot deel is dit het gevolg van de mensen die je op die plekken tegenkomt. Zorgverleners en ouderen. Twee groepen die niet echt staan te trappelen om technologie in te gaan zetten. Wat is daar de reden van?

Veel te duur

Als je aan ouderen vraagt of ze zorgtechnologie gebruiken dan is het antwoord vaak “Nee!” Reden daarvoor is dan: “Het interesseert me niet”, “Ik hoef dat allemaal niet”, “Ik kan daar niet mee omgaan” of “Dat is veel te duur”. Toch gebruiken veel ouderen vaak al zorgtechnologie. Denk bijvoorbeeld aan de personenalarmering of dat handige apparaatje om zelf thuis je bloedsuikers te meten. Dat is dus ook zorgtechnologie?

eHealth Week 2017

Tijdens de slotmanifestatie van de eHealth Week in Den Haag, waar ook minister Schippers bij aanwezig zal zijn, geef ik een presentatie. Mijn onderwerp is: ‘Het verleiden van zorgverleners én ouderen tot het gebruik van technologie in de zorg’. Want ik denk dat verleiden nodig is, moeten werkt niet, dan worden juist de hakken in het zand gezet. Technologie zal vooral meerwaarde moeten hebben voor de gebruiker. Het gevoel van eigen regie en/of zelfstandigheid teruggeven. De wereld weer groter maken. Hobby’s weer kunnen uitoefenen. Kortom het moet ook fijn en/of leuk zijn om het te gaan gebruiken. Haal het niet pas in huis als het voor eventuele zorg moet, maar haal het in huis omdat je het zelf graag wil gaan gebruiken. Later kan het eventueel ingezet worden voor zorg of juist zorg voorkomen.

Helemaal niet duur

En duur? Dat hoeft helemaal niet. Veilig in de nacht naar het toilet? Koop strips met LED lampjes met een sensor eraan en plak die op de plint. Voilà, loopverlichting. En zo zijn er meer simpele oplossingen. Denk creatief na over wat je wil oplossen. Het maakt niet uit waar je het koopt, maar let wel op wát je aanschaft. Bijvoorbeeld dwaaldetectie (GPS). Hoe vaak moet het worden opgeladen? Krijg je tijdig een seintje als het apparaat niet werkt (niet opgeladen/geen bereik)? Zit er een simkaart met abonnement bij in plaats van telkens opwaarderen?

Een kwestie van willen

Ik denk dat het zelf betalen voor technologie niet altijd een kwestie van ‘kunnen’ is, maar ook van ‘willen’. En als je iets heel graag wil, dan kan het vaak toch wel. Het hoeft niet altijd nieuw te zijn en vaak zie je dat kinderen graag bijspringen om hun ouders meer zelfstandigheid te geven. Minder eenzaam zijn of veilig thuis te laten wonen. Ik denk dat daar ook een opdracht ligt voor gemeentes en welzijn. Om tijdig te signaleren en vooral technologie al binnen te halen voordat er (dure) zorg nodig is. Vaak worden vanaf een bepaalde leeftijd gesprekken gevoerd over hoe het gaat thuis en of je hulp nodig hebt. Juist in deze, vaak laagdrempelige gesprekken, kan een inzet van technologie geadviseerd worden om het welzijn te bevorderen en zorg te voorkomen of in ieder geval uit te stellen.

Zorgverleners verleiden

Zoals ik in het begin aangaf weten ouderen vaak niet wat bedoeld wordt met eHealth in de zorg. Daar ligt onder andere een rol voor de zorgverlener, vrijwilliger of WMO-consulent van de gemeente. Helaas is ook de zorgverlener vaak slecht op de hoogte van wat er allemaal mogelijk is. Daarbij komt dat ze het door een tekort aan personeel vaak druk hebben waardoor de tijd en energie ontbreekt om zich erin te verdiepen. Tenslotte denkt de zorgverlener nog regelmatig, ten onrechte, dat de oudere dit niet wil of kan. Om juist te kunnen adviseren, zal daarom eerst de zorgverlener goed op de hoogte moeten zijn. Dit werkt het best door ze dingen te laten zien en uit te proberen. Hierdoor zien ze dat het vaak helemaal niet zo ingewikkeld is. Ze krijgen een reëler beeld.

eHealth in de zorg voorbeelden

Ik geef graag een voorbeeld. Bij een oudere met een beginnende dementie begint de familie, maar ook de zorg zich zorgen te maken. Gaat het allemaal nog wel helemaal alleen? Tijdens een gesprek komt ook een eventuele inzet van sensoren ter sprake. De hakken gaan in het zand, want men wil niet de hele dag in de gaten gehouden worden! Was men beter op de hoogte van de werking van sensoren, dan had je kunnen uitleggen dat sensoren juist ingesteld kunnen worden om alleen een seintje te geven als het patroon afwijkt van het normale patroon. Dus als iemand plots 10 keer in de nacht naar het toilet gaat, om 11 uur nog niet uit bed is of de verwarming nog steeds op 15 heeft staan terwijl het vriest. Gaat alles zoals het hoort, dan hoor of zie je niets van deze sensors. Daarbij komt ook dat je bijvoorbeeld een sensor bij de voordeur kunt hangen. Als je daar voorbij loopt dan weet je huis dat je binnen (of buiten) bent en gaat het ‘aan’ (of ‘uit’). Er gaan lampen aan, eventueel gaat automatisch de radio of tv aan. Noem maar op.

Het is juist ontzorgen

Zie het dus als ontzorgen voor familie of zorgverlener. En comfort voor de gebruiker. Inzet van technologie doe je vooral op basis van behoeften die de gebruiker, vaak de oudere, heeft. Kijk waar behoefte aan is en daarna hoe je aan die behoefte tegemoet kunt komen waarbij technologie automatisch meegenomen wordt. Natuurlijk zit daar een uitleg en begeleiding bij, maar dat hoeft echt niet persé bij een (hoger opgeleide) zorgverlener te liggen. Denk aan vrijwilligers, kinderen, kleinkinderen of ouderen in de buurt die het ook al gebruiken. Zij kunnen prima ambassadeurs en instructeurs zijn. Maar denk ook aan studenten of zorgverleners niveau MBO 2. Ik zie vooral ook voor hen een rol weggelegd.

Conclusie

Kortom: verleiden doe je door de technologie leuk en nuttig te laten zijn! Daarom spreek ik ook liever over ‘technologie in de zorg’ in plaats van zorgtechnologie. Je gebruikt de technologie al en als het van pas komt, dan gebruik je het ook voor je zorg. En niet snappen hoe het werkt? Dat is helemaal niet zo belangrijk. Als het maar werkt en de bediening zo simpel mogelijk is. Om technologie te bedienen en te gebruiken hoef je echt niet te weten hoe het werkt. Ik weet ook echt niet precies hoe mijn auto werkt. Als hij het maar doet!

Meer informatie

Hanny Vlemmings is Toegepast Gerontoloog. Ze blogt over vergrijzing en toepassing van techniek.

Advertentie

Digitaal

Gratis wifi hotspots in je…rollator

Gratis Wifi Hotspots in felgekleurde rollators. In de binnenstad van Helmond brengen ze tegenwoordig jong en oud in contact.

Gedeeld

op

door

Gratis wifi hotspots

Gratis wifi hotspots in felgekleurde rollators. In de Helmondse binnenstad zie je ze tegenwoordig rondlopen. Fluorescerend groen, geel en roze, dus opvallen doen ze zeker. En met een reden.

Kunstenaar Rocco Verdult kwam op het idee deze gratis wifi hotspots bij ouderen te creëren om ze makkelijker in contact te brengen met jongeren in de stad. Nergens is op straat gratis wifi te vinden. Dus zodra de jongeren in de gaten hebben dat er hotspots rondlopen, komen ze daar direct op af.

Eenzaamheid

Het idee heeft meerdere voordelen. “Ouderen zitten vaak in hun eentje thuis, en een beetje doelloos door de stad lopen is niet leuk. Als we aan ouderen uitleggen wat wifi is en hoe ze met jongeren contact kunnen krijgen doordat hun rollator met gratis wifi hotspots is uitgerust, snijdt het mes aan twee kanten”, zegt Verdult. “Jongeren komen eerder naar de binnenstad als er gratis wifi is; ouderen krijgen buitenlucht én contact.” De gratis wifi hotspots werken alleen met een wachtwoord én je moet dicht in de buurt staan. Ze ontkomen er dus bijna niet aan om contact te leggen.

Contact met jongeren

Maar niet iedereen is even enthousiast. “Jongeren zijn zo leuk niet om contact mee te hebben”, zegt een dame van 90. “Dat valt meestal tegen en ik weet niet wat wifi is.” Maar op die enkele slechte ervaring na, zijn de meeste ouderen én jongeren wel heel positief. “Je kunt denk ik veel makkelijker contact maken en dat is gezellig”, zegt een andere dame van 70. En het project heeft inmiddels al zoveel bekendheid dat er ouderen zijn die zich vrijwillig aanmelden voor deelname.

Gratis wifi hotspots

Voor de jongeren is de ervaring tot nu toe ook heel positief. “Het beste idee sinds tijden”, zegt een meisje van 16. “Wifi is voor ons heel belangrijk. In de hele binnenstad van Eindhoven is wifi dus daarom gaan we er graag heen. Helmond heeft zoiets niet, terwijl iedereen snapt dat jongeren wifi nodig hebben. Er zijn oma’s en opa’s die speciaal wifi aanschaffen omdat ze willen dat de kleinkinderen op bezoek komen. Dit is echt héél vet.” En de connectie maken met ouderen vinden ze juist heel leuk. “Je kunt niet zomaar op een oudere aflopen en een praatje beginnen. Door de wandelende wifi kan dat wel”, zegt een ander meisje. “Dit is echt een supergoed idee.”

Is het inderdaad zo’n goed idee? We zijn benieuwd naar je mening of ideeën om ouderen in contact te brengen met jongeren.

Bron: NOS

Lees verder

Digitaal

Online boodschappen doen, waar moet je op letten?

Online boodschappen doen is een uitkomst als je slecht ter been bent. Maar waar moet je op letten bij de verschillende diensten?

Gedeeld

op

door

Online boodschappen doen

Online boodschappen doen, steeds meer mensen doen het. Jonge gezinnen doen het omdat ze een druk leven hebben. Ouderen doen het steeds vaker omdat het gemakkelijk is als je slechter ter been bent. Alleszelf.nl maakte een handige vergelijking van de diverse websites. Wat is de beste service voor jou?

Ben je overigens wel nog goed ter been, dan is de beste optie altijd zelf je boodschappen doen. Je blijft daardoor in beweging, kunt zelf zien, ruiken én voelen welke producten je koopt én je kunt veel makkelijker de goedkoopste keuze maken. Maar ben je hiertoe niet in staat, dan is online boodschappen doen een uitkomst.

Waar hebben we naar gekeken?

Er vanuit gaande dat alle supermarkten dezelfde kwaliteit producten hebben, hebben we in de vergelijking gelet op het bestelgemak (hoe makkelijk is het om via de website te bestellen?), het betaalgemak (hoe makkelijk kun je betalen en met welke betaalmiddelen?) én het bezorggemak (hoe makkelijk is de bezorging geregeld? Leveren ze de boodschappen af in de keuken, hoe is het verpakt, hoe punctueel zijn ze?).

Bestelgemak

Laten we beginnen met het bestelgemak. Eigenlijk zijn alle sites heel overzichtelijk gepresenteerd. Voordat je überhaupt kunt bestellen moet je wel eerst een persoonlijk account aanmaken. Logisch, want de gegevens zijn straks natuurlijk nodig voor bezorging en afhandeling. Bovendien is het goed om alles in je profiel te hebben omdat je straks weer terugkomt om opnieuw bestellingen te plaatsen. Een persoonlijk account bevordert dus alleen maar het gemak. En dat is goed. Wat overigens ook handig is van je persoonlijke account is dat je bij de meeste services een boodschappenlijstje kunt aanmaken. Je typt in wat je nodig hebt en het systeem geeft je alle opties waar je uit kunt kiezen. Scheelt tijd! Bovendien kun je deze de volgende keer weer gebruiken bij een nieuwe bestelling.

Betaalgemak

Het betaalgemak is belangrijk. Je wil dat je betaling veilig wordt afgehandeld. De meeste bezorgdiensten gebruiken een mobiel pinapparaat. Er is dus geen contact geld nodig én je kunt eerst de boodschappen controleren voordat je betaalt. Voor ouderen is het soms wel lastig omdat ze of niet voldoende bekend zijn met moderne betaalmiddelen (alhoewel die wel heel uitzonderlijk is tegenwoordig) of ze zien soms niet voldoende. Bezorgdienst Picnic heeft daarom de mogelijkheid ingebouwd om vooraf via de website te betalen. Dit is ook handig voor mantelzorgers die de boodschappen online doen voor iemand anders.

Bezorggemak

De bezorging is misschien wel het belangrijkste onderdeel van de service. Hoe snel worden spullen afgeleverd? Worden ze alleen maar bij de voordeur afgeleverd, of zet de bezorger ze ook in de keuken neer? Bij de meeste bezorgdiensten bestel je vandaag en ontvang je het “de volgende dag in huis”. Bij Albert Heijn en Plus kun je de boodschappen ook vandaag bestellen en laten afleveren. Je betaalt hier wel extra voor. Bij alle diensten kun je aangeven welk bezorgmoment je voorkeur heeft. Dit gebeurt binnen een dagdeel van ongeveer vier uur. Plus en Picnic zijn nauwkeuriger. Bij Plus kan die binnen een tijdvak van 2 uur en bij Picnic zelfs een uur. De laatste geeft je zelfs de mogelijkheid om de bezorger via de app te laten volgen.

Service tot in de keuken

En niet onbelangrijk: moet je zelf de boodschappen naar binnen tillen of zetten de bezorgers het even voor je in de keuken? Eigenlijk alle landelijke bezorgers geven aan dat ze tot in de keuken afleveren. Sommige lokale bezorgers vermelden dit niet, maar ervaring leert dat niemand hier een probleem van maakt. Je kunt er dus vanuit gaan dat iedereen wel tot in de keuken aflevert. Zeker als ze zien dat iemand slecht ter been is.

Online boodschappen doen bij Picnic

Nieuwkomer Picnic onderscheidt zich overigens door haar bijzondere aanpak. Deze service heeft geen fysieke winkels, ze zijn heel nauwkeurig met bezorgtijden, ze rekenen geen bezorgkosten én rijden in milieuvriendelijke elektrische autootjes. Het enige lastige kan zijn dat je een app moet installeren, wat wellicht voor veel ouderen nog niet altijd mogelijk is. Toch maken steeds meer ouderen gebruik van smartphones en vooral iPads, dus zal dit voor de meeste mensen geen punt meer zijn.

Andere diensten

Mocht je overigens gebruik willen maken van een bezorgservice die uitsluitend bezorgen dan zijn er twee opties die interessant kunnen zijn. Voor de regio Zuid-Holland-Zuid is er bijvoorbeeld Wijbezorgenthuis. Deze service doet de boodschappen bij de supermarkt van je keuze en bezorgt deze vervolgens aan de deur. Bij Ikzoekeenboodschappenhulp kun je zelf iemand zoeken die de boodschappen voor je doet bij een supermarkt en die thuis bezorgt. De servicekosten voor deze bezorgdienst is wel een stuk hoger dan normaal. Ze rekenen € 7,50 per uur. Voordeel is echter wel dat je hiervoor het persoonsgebonden budget (PGB) kunt gebruiken als je zelf niet in staat bent boodschappen te doen.

Meer weten?

Wil je meer weten over online boodschappen doen of wil je een handig overzicht van wat alle bezorgdiensten te bieden hebben? Bezoek dan het blog Alleszelf.nl. Hier vind je alles wat je nodig hebt om langer zelfstandig thuis te blijven wonen.

Lees verder

Digitaal

Ouderen zetten het stoplicht langer op groen

Zelf het stoplicht langer op groen zetten omdat je meer tijd nodig hebt? In Tilburg kunnen ouderen dat via een app.

Gedeeld

op

door

Stoplicht op groen
Video: Omroep Brabant

Stoplicht langer op groen zetten als je aan komt lopen? Klinkt als muziek in de oren niet? In Tilburg kan het. Hier wordt namelijk een proef uitgevoerd gericht op ouderen die moeilijk ter been zijn en langer de tijd nodig hebben om de straat over te steken.

Voor de test is een speciale app ontwikkeld. Als je aan komt lopen en je hebt de app op je telefoon, dan begint deze te communiceren met het stoplicht. De app weet of iemand moeizaam loopt en geeft dit door aan het stoplicht dat hierdoor langer op groen blijft staan.

Nederlandse innovatie

Martin de Vries van het bedrijf Dynniq heeft de app ontwikkeld. “We zien dat iemand wandelt en weten ook wat voor type voetganger het is. We weten of deze persoon moeizaam loopt. En met die informatie zorgen we dat het stoplicht langer op groen blijft staan.” Het bedrijf Dynniq is een innovatief Nederlands bedrijf dat technologie gebruikt om mensen in het dagelijks leven te helpen van A naar B te komen. En met al die mooie innovaties is ons land eigenlijk al te klein geworden, want inmiddels opereren ze ook in andere Europese landen, Zuid-Amerika, Canada en zelfs in de Verenigde Staten. Toch blijft Nederland een mooie proeftuin, zoals Tilburg bewijst met dit project.

Stoplicht op groen zetten

Vraag is alleen of ouderen wel smartphones gebruiken. Een voorbijgangster weet direct te vertellen dat zij in ieder geval van de oude stempel is en niets moet hebben van smartphones. “Mijn is 80 en ik ben 75. Wij hebben dat allemaal niet hoor.” Toch is volgens Martin de Vries ook hierover nagedacht. “De meeste ouderen hebben tegenwoordig wel degelijk een smartphone. En het mooie is, ze hoeven er niets bijzonders mee te doen. Na installatie gaat alles vanzelf.” 100% dekking zullen ze waarschijnlijk nooit hebben. Maar is dat echt heel erg?

De test zal uitwijzen of het werkt en hoe mensen het ervaren. En hopelijk zijn er dan meerdere gemeenten in Nederland die het voorbeeld zullen volgen.

Lees verder

Meest gelezen